24 Ağustos 2016 Çarşamba 22:03
Fehim Taştekin: Cerablus operasyonunun beş nedeni var

Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK), ABD öncülüğündeki koalisyonun da desteğiyle Suriye'nin Cerablus kasabasına harekât başlattı. 'Fırat Kalkanı' adı verilen operasyona TSK tankları, koalisyon uçakları ve Özgür Suriye Ordusu'na bağlı cihatçılar katıldı.

BBC Türkçe’ye konuşan gazeteci Fehim Taştekin operasyonun amacı ve Türkiye'nin Suriye politikasına ilişkin soruları yanıtladı. “Operasyonun 5 nedeni var” diyen Taştekin, Cerablus operasyonun gerekçelerini şöyle sıraladı:

-Cerablus, 2013'ten bu yana IŞİD kontrolündeydi. Türkiye neden daha önce müdahale etmedi, neden şimdi IŞİD'e karşı Cerablus'ta operasyon düzenliyor?

Şimdi müdahale itmesinin beş nedeni var. Birincisi Türkiye, Kürtlerin IŞİD'i Cerablus'tan atan güç olmasını istemiyor. Malum Kürt koridoru endişesi. Kürtler Kobani ile Afrin arasında bağlantı kurmak için bu bölgeye özel önem veriyor. Tabi Rojava üzerindeki IŞİD baskısının bitmesi için de bölgenin temizlenmesi lazım.

İkinci neden cihatçı gruplar Türkiye'nin kapıları açması sayesinde bu bölgeyi ele geçirdi. Sonradan ortaklarını kovup tek başına hükmeden IŞİD buralarda temizlik yaparken de Türkiye ses çıkarmadı. Türkiye-IŞİD bağlantısı bu olaylar nedeniyle kuruldu.

Ardından Türkiye IŞİD'in Rojava'ya karşı saldırılarını kolaylaştırdı. Son olarak da YPG'nin önüne Fırat'ın batısına geçemez kırmızı çizgisiyle esasen IŞİD'e dolaylı olarak kalkan olmuş oldu.

Bu pozisyon Türkiye üzerindeki baskıları arttırdı. Türkiye, YPG liderliğindeki Suriye Demokratik Güçleri'nin Cerablus'a operasyon yapmasını önlemek için kendi güdümünde gruplarla operasyon yapmak zorunda kaldı. Hem IŞİD'i destekliyor görüntüsünden hem baskılardan kurtulmak için bunu yapma gereği duydu.

Üçüncüsü IŞİD artık Türkiye'yi de İncirlik üssünü açtığından beri artan oranda tehdit eder hale geldi. Artık eli kolu bağlı kalamazdı. Gerçi içerdeki hücrelerle samimi ve ciddi olarak mücadele etmemesi de ayrıca sorgulanmalı.

Dördüncüsü Türkiye Rus uçağını düşürdükten sonra Suriye'de oyun dışı kalmıştı. Bu şekilde oyuna dönme fırsatı buldu.

Beşincisi bu operasyonla Esad karşıtı güçlere desteğin önünü açmak istemiş olabilir. Bu güçler Halep'te çok zor durumda.

- Rusya ve ABD'nin bu operasyona yaklaşımı nedir? Onaylıyorlar mı?

Ruslar ve Amerikalılar operasyonu onaylıyor ama onayladıkları şey Erdoğan'ın deklare ettiği gibi hem IŞİD hem YPG/PYD'ye karşı operasyon değil.

Rusya'nın onayı olmadan Suriye hava sahasına Türk savaş uçakları ya da karadan tanklar giremez. Ruslar S 400'ler ile hava sahasını Türklere kapatmıştı. İlişkiler normalleşirken bu konuda da anlaştılar.

ABD ile zaten bu konuda mutabakat sağlanmıştı. Erdoğan son ABD ziyaretinde, "Siz havadan destek verirseniz biz de müttefikimiz olan muhalifleri Cerablus'a sokarız" demişti. Bunu iki kez El Rai'ye yönelik olarak denediler ama başaramadılar.

Ama operasyon Kürtlere yönelirse ABD frene basabilir, çünkü YPG artık sahada Amerikan müttefiki.

Ruslar da YPG'ye karşı savaşı onaylamaz.

Suriye ile anlaşma olduğunu sanmam. Esad o kadar Erdoğan'a Kürtleri altın tepside sunup mutlu etmez. Tabi Halep'teki gruplara Türk desteği kesilirse durum değişir.

- Türkiye Cerablus operasyonuyla neyi hedefliyor, asıl stratejisi nedir? Amacına ulaşır mı?

Resmi açıklamaya göre Cerablus'u IŞİD'den temizlemeyi ve PYD/YPG ile mücadeleyi. Ama asıl hedef tabi ki Kürtlerin kontrol alanını sınırlamak. SDG'yi (Suriye Demokratik Güçleri) Cerablus'tan uzak tutabilirler ama Menbic'ten çıkartamazlar ve El Bab'a yönelmekten alıkoyamaz.

Ayrıca sahadaki SDG operasyon planlamasının ABD ile birlikte yapıldığını unutmamak lazım.

Türkiye, IŞİD niyetine hedefi büyütürse ABD ile karşı karşıya gelir. Ayrıca sahayı IŞİD sonrası nasıl tutacakları konusunda ihtimal hesaplarının sağlıklı yapıldığını sanmıyorum. Türkiye'nin çalıştığı grupların kapasite ve kabiliyetleri sınırlı.

Bunların Amerikanvari bir destek sağlanmadığı sürece El Rai'deki hezimet tekrarlanabilir.

- Türkiye'nin Suriye'ye geçişlerine yardımcı olduğu ÖSO militanları kimlerden oluşuyor?

Türkmenler ve bazı Arap birliklerinden oluşuyor.

- Cerablus Kürtler için neden önemli? Alternatif güzergâhları var mı?

Kürtlerin tahayyülünde Derik'ten Afrin'e bir coğrafyayı federatif bir yapıya dönüştürmek.

Türkiye gibi Suriye yönetimi de buna izin vermek istemiyor. Şam yönetimi üçlü kantonu müzakere edilebilir buluyordu ama federasyon başka bir perspektif ve bölünme korkusunu besliyor. Bu korkuyu tetikleyen başka bir husus Amerikan askeri varlığının kalıcı hale gelmesi ihtimalidir.

Eğer Cerablus olmazsa Kobani-Afrin bağlantısı Türkiye sınırlarının 30-40 km kadar güneyinden Menbic ve El Bab üzerinden bir koridorla sağlanabilir. Şu an üzerinde durulan güzergâh da burası.

- IŞİD Suriye'nin kuzeyinde zayıflarsa Türkiye içinde eylemlerini arttır mı?

Elbette artırır. Türkiye sınırlarına ihtiyacı olduğu ve Ankara'nın laçka politikasından istifade ettiği için Türkiye'deki eylemlerini üstlenmiyordu. Artık düşmanlık doğrudan ve aleni hale gelebilir.

- Cerablus operasyonuyla Türkiye ile Suriye'de Esad hükümeti arasındaki ilişkiyi nasıl etkiler?

Türkiye Suriye politikasında bir değişikliğe gidecekse bir şey almak istiyor; o şey Rojava'yı yıkmaktır. Esad ile ortaklığın şartı Kürtlere karşı ortak cephe kurmaktır.

Ankara YPG konusunda Amerikan politikalarından dolayı mutsuz. Şimdi İran ve Rusya ile yeni ortaklığı Kürt karşıtı bir zemine çekmeye çalışıyor.

Ancak İran PKK konusunda Türkiye ile aynı hassasiyeti sahip olsa da Rojava konusunda Ankara ile aynı dalga boyunda değil. Rusya da öyle.

İki ülke için Kürtler Şam ile anlaşır de özerklik kurarsa sorun olmaz. Ayrıca iki ülke de ABD'nin Kürtler üzerinden bölgenin geleceğini kendi çıkarlarını saplamasını istemiyor. Türkiye'nin izlediği yol en çok öfkelendiği Amerikan senaryosuna yarar.

Kaynak: Birgun.net
Son Güncelleme: 24.08.2016 22:03
Yorumlar

Dikkat!

Yorum yapabilmek için üye girşi yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz hemen üye olun.

Üye Girişi Üye Ol

banner177